محمدآبادکتول، روستایی موفق در توانمندسازی خانواده ها و رسیدن به اقتصاد درست روستایی

رسیدن به یک اقتصاد پایدار، توانمندسازی جامعه محلی، احیای هنرهای خانگی، گردشگری روستایی و مهاجرت معکوس، چندی ست این مضامین و مفاهیم نقل مجلس های دولتی و خصوصی است تا روستاها را از رکود خارج کرده زیرا اقتصاد روستایی و توانمند سازی خانوارهای روستایی به عنوان قطب تولید ارزان قیمت به نوعی دغدغه ای برای بسیاری از ارگان های دولتی و سازمان های مردم نهاد شده است.

اینجا و در این بلاگ ما قصد داریم نمونه ای از یک روستای موفق در این زمینه ها را بررسی کرده و اساس توسعه ی آن را ریشه یابی کنیم. روستای محمدآباد کتول در بخش کمالان شهرستان علی آبادکتول و در گذرگاه رسیدن به منطقه ی نمونه گردشگری محمدآبادکتول قرار دارد. این روستا از شهر فاضل آباد تنها ۴ کیلومتر فاصله دارد و انتهای روستا به منطقه جنگلی می رسد که ۱۳ روستای ییلاقی و تعداد بی شماری آبشار و چشمه و همچنین ذخیرگاه های انبوه درختان سرخدار و ابرس را در دل خود جای داده است. در ابتدای امر باید به این نکته توجه کرد که منطقه نمونه گردشگری محمدآبادکتول یکی از بکرترین نقاط گردشگری در استان گلستان محسوب می شود که در این سالها با توسعه گردشگری روستایی در این منطقه پای بسیاری از گردشگران و طبیعتگردان به این منطقه باز شده است و حالا روستای محمدآبادکتول بعنوان یک گذرگاه طلایی برای رسیدن به این منطقه به شمار می رود.

پس یک وجه مثلث اقتصاد پایدار با ورود گردشگران مشخص شده است. حال به این نکته باید  توجه کرد که در چند سال اخیر مردمان روستای محمدآباد کتول فرصت را به خوبی شناسایی کرده اند اما اینجا یک سوال پیش می آید که آیا برای  استفاده از این فرصت به چاره ای اندیشیده بودند؟ جواب بله است اما برای شروع به یک نیروی محرکه نیاز داشتند. در چند سال گذشته با تغییر نیروها در بخش دولتی که در راس آن دهیار روستا و بخشدار این بخش که هر دو از جامعه ی این روستا بودند بعنوان نیروی محرکه شروع به فعالیت کردند و مردم را برای استفاده از این فرصت آماده کردند. آنها نه با تزریق پول های دولتی بلکه با استفاده از ایده ی باورپذیری نیروی جامعه محلی و آموزش به آنها مردم را برای راه اندازی مشاغل خانگی آماده کردند. اولین ایده ای که مردم با یک عزم جدی آن را راه اندازی کردند ایده ی ایجاد تنورهای نون محلی در جلوی خانه هایشان در گذرگاه اصلی روستا بود. با عبور گردشگران از این گذرگاه ها در روزهای تعطیل تنورهای نون محلی در روستا روشن بود و بوی نون داغ تنوری تمام روستا را عطر آگین کرده و هرکسی که از این منطقه عبور می کرد مجبور به خرید نان محلی بود و تجربه ای بی نظیر و نوستالژیک را با خود به محل اقامتش می برد. نان تنوری بعنوان بخش مهمی از اصالت مردم روستای محمدآباد کتول محسوب می شود و اینکه آنها دست به روی این اصالت گذاشته اند بسیار دلنشین است.

هنوز هم در روستای محمدآبادکتول نانوایی مکانیزه دایر نشده است و مردم از نان های تنوری حاصل دستپخت خود استفاده می کنند. از جهتی دیگر راه اندازی تنورها و پخت نان نه سرمایه آنچنانی می خواهد و نه کار طاقت فرسایی ست. با اتکا به سرمایه خرد شخصی و نیروی شخصی به راحتی می توان یک کسب و کار پایدار راه اندازی کرد که مردم این روستا با تکیه بر همین توان به این امر دست یافتند. پس از راه اندازی تنورها ایده ی فروش محصولات ارگانیک محلی و لبنیات سالم به روی کار آمد و مردم در کنار تنورهای نون محلی اقدام به فروش ماست و پنیر و دوغ و کره و شیر محلی خود کردند. حتی مردم روستای محمدآباد بعد از اینها به سراغ فروش هیزم رفتند چون که باور داشتند گردشگر اطلاعی از نحوه ی برداشت هیزم در جنگل ندارند و امکان تخریب جنگل را در بالادست بالا می برند. پس با دانش بومی خود به جمع آوری هیزم کردند و با دسته بندی کردن آنها به فروش هیزم پرداختند. کم کم سوپرمارکت های روستا هم جان تازه ای گرفت و کار به جایی رسید که گردشگران از شهرهای خود خریدی انجام نمی دادند و همه در همین گذرگاه تمامی مایحتاج چند روزه سفر خود را خریداری می کردند. بعد از این دهیاری روستای محمدآباد اقدام به راه اندازی مرکزی تخصصی برای احیای صنایع دستی نمود و زنان روستا را در یک مرکز برای بافت پارچه ها و منسوجات سنتی کرد که البته این ایده ثمره ی پرباری نداشت و نتوانست پایدار بماند اما تلاش  فعالان صنایع دستی در روستا به نوعی در احیا کردن هنرهای دستی مثمر ثمر بوده است و با استمرار آن می توان به موفقیت خوبی دست یافت.

نتیجتاً در روستای محمدآباد چند اتفاق مهم رخ داده است : یک اینکه این روستا تبدیل به گذرگاه استراتژیک با امکانات و خدمات عالی برای گردشگران روستاهای بالادست شده است. دوم اینکه مردم توانسته به یک خودباوری در مورد فروش هنرهای دستی و محصولات خانگی خود برسند. سوم اینکه خانواده ها توانسته اند با یک سرمایه کوچک و تلاش مستمر به درآمدزایی برسند و در آخر گردشگران هم به این باور رسیده اند که باید از این حرکتها در مناطق روستایی توجه کرده و از این جنس کارها حمایت کنند.

 

برای مشاهده اقامتگاه های بومگردی و کلبه های اقامتی در نزدیکیِ این روستا از این لینک کمک بگیرید.

 

 

 

admin

تیم پشتیبانی و محتوای دهگردی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *